Tự mua testosterone cho nam tính: cái giá thật

Thứ bạn mua được trong 5 phút, và thứ bạn mất vĩnh viễn

Bạn 20, 24 hay 27 tuổi. Bạn thấp hơn bạn bè, râu lưa thưa, giọng chưa vỡ hẳn, cơ bắp không lên dù có tập. Bạn tìm trên mạng và trong vòng năm phút có người nhắn: có hàng, tiêm vào là khác ngay.

Và đúng là khác thật. Đó là phần làm nó nguy hiểm.

Đây cũng là chỗ khác nhau giữa thuốc kê đơn và hàng mua trên mạng — xem thêm kê testosterone qua bảng hỏi online: đúng quy trình là gì.

Testosterone ngoại sinh cho kết quả nhìn thấy được nhanh: râu mọc, giọng trầm xuống, cơ nở. Người dùng thấy cơ thể thay đổi nên tin mình đã giải đúng bài toán. Trong khi đó, ở hai đầu xương, một chuyện khác đang xảy ra mà không ai nhìn thấy.

Cơ chế: vì sao nó đóng cửa chiều cao của bạn

Xương dài ra ở lớp sụn tăng trưởng nằm tại hai đầu xương. Lớp sụn này hoạt động suốt tuổi dậy thì rồi cốt hóa — biến thành xương. Khi đã cốt hóa, chiều cao dừng lại vĩnh viễn, không có cách nào mở lại.

Thứ ra lệnh cốt hóa không phải testosterone, mà là estrogen — được cơ thể nam giới chuyển hóa từ chính testosterone. Đây là chỗ bẫy nằm: bạn đưa testosterone vào, cơ thể chuyển một phần thành estrogen, và estrogen phát lệnh đóng cửa.

Bằng chứng kinh điển: người thiếu men chuyển hóa này vẫn tiếp tục cao lên ở tuổi trưởng thành vì sụn chưa đóng. Một người trong nhóm đó được dùng testosterone liều cao suốt sáu tháng để cố chặn tăng trưởng — tuổi xương không thay đổi gì. Chỉ khi được bù estrogen, sụn mới đóng (Rochira và cs., Int J Endocrinol, 2015).

Nghĩa là nếu bạn thuộc nhóm chưa từng dậy thì trọn vẹn, sụn của bạn có thể vẫn còn hở dù đã ngoài 20 — và mũi tiêm bạn vừa mua là thứ đóng nó lại.

Bác sĩ Nguyễn Bá Hưng, chuyên ngành Nam học, Trung tâm Hỗ trợ sinh sản Vinmec Times City, cảnh báo trên Vinmec: "Việc tự ý dùng testosterone có thể khiến phát dục sớm nhưng làm ngừng tăng trưởng chiều cao", và có thể gây vô sinh vĩnh viễn.

Đọc lại câu đó một lần nữa. Thứ bạn mua để trông nam tính hơn có thể lấy đi phần chiều cao còn lại của bạn.

Chưa chắc mình thuộc nhóm nào? Tự chấm 5 phút, ẩn danh →

Vế thứ hai: khả năng có con

Cơ thể điều khiển tinh hoàn bằng một vòng phản hồi. Tuyến yên phát tín hiệu xuống, tinh hoàn sản xuất testosterone và tinh trùng. Khi bạn đưa testosterone từ ngoài vào, não đọc được là "đủ rồi" và giảm phát tín hiệu. Tinh hoàn mất lệnh làm việc.

Hệ quả là lượng tinh trùng có thể tụt sâu trong lúc bạn đang dùng. Nhiều trường hợp hồi phục sau khi ngừng và được điều trị đúng, nhưng không phải tất cả — và đó chính là cảnh báo "vô sinh vĩnh viễn" ở trên.

Cùng cơ chế đó giải thích vì sao ống thuốc ở phòng gym làm tinh hoàn nhỏ lại — xem thuốc tăng cơ phòng gym và teo tinh hoàn, và T-maxxing: bằng chứng hay tiếp thị.

Điều trớ trêu: rất nhiều người dùng testosterone vì muốn nam tính hơn, trong khi thứ họ làm là tắt chính cỗ máy tạo nên sự nam tính đó.

Nếu bạn thấp và chậm phát triển thật thì sao

Có một nhóm người thật sự thiếu hormone. Tuyến yên của họ suy giảm, và vì tuyến này phát cả hormone tăng trưởng lẫn hormone hướng sinh dục, họ thường vừa thấp vừa không dậy thì. Vinmec mô tả: khi tuyến yên suy giảm hoạt động, cơ thể thiếu hormone tăng trưởng và testosterone.

Nhóm này có hướng xử lý thật — nhưng là bù hormone theo chỉ định bác sĩ, sau xét nghiệm, liều tính riêng, theo dõi định kỳ. Bác sĩ Hưng mô tả nguyên tắc là thiếu hormone nào bù hormone đó, liều cá thể hóa, người bệnh cần theo dõi sát.

Khác biệt giữa hai con đường không nằm ở loại thuốc. Nó nằm ở việc có xét nghiệm trước hay không, và có ai theo dõi hay không.

Làm ngay hôm nay

1. Nếu đang dùng testosterone không kê đơn, dừng và đi khám. Đừng tự giảm liều theo cảm tính. Mang theo tên thuốc, liều và thời gian đã dùng.
2. Đo và ghi hai con số: chiều cao hôm nay, và chiều cao cách đây 12 tháng. Hiệu số là tốc độ cao mỗi năm.
3. Chụp X-quang bàn tay trái đọc tuổi xương nếu bạn còn quan tâm tới chiều cao — kể cả khi đã ngoài 20. Ở người dậy thì không trọn vẹn, cửa có thể chưa đóng, và phim trả lời dứt điểm.
4. Nếu chưa vỡ giọng hoặc chưa mọc lông mu dù đã quá 14 tuổi, đây là dấu hiệu nên khám nội tiết hoặc nam khoa, không phải dấu hiệu nên mua thuốc.

Cách đo: sau 4 tuần, thứ bạn cầm trong tay phải là một kết quả tuổi xương hoặc một phiếu xét nghiệm hormone, không phải một lọ thuốc mua trên mạng.

---

Nếu bạn muốn hiểu dấu hiệu của chính mình trước khi đi khám, đọc Ngoài 20 còn cao được không: câu trả lời ở một phim.

Muốn một người đọc dấu hiệu của bạn trước khi bạn tiêu thêm đồng nào? 9well mở buổi 20 phút với bác sĩ nam học đồng hành: đọc dấu hiệu của bạn, chỉ ra phim cần chụp và nhóm xét nghiệm thường được chỉ định. 200.000₫, trực tuyến, không khám, không kê đơn, không bán thuốc. Xem buổi nói chuyện với bác sĩ.